του Στέφανου Μίλεση

Στις 23 Απριλίου 1945, ο Αρχηγός του Συμμαχικού Στόλου της Μεσογείου Σερ Τζων Κάνιγκαμ επισκέφθηκε τον Πειραιά, συνοδευόμενος από τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας, Ναύαρχο Πέτρο Βούλγαρη, προκειμένου να παραδώσει στο Πολεμικό Ναυτικό ένα νέο υποβρύχιο.

Το σκάφος που παραδόθηκε ήταν το βρετανικό υποβρύχιο VENGEFUL («Eκδικητικός»), προσφερόμενο ως ένδειξη εκτίμησης της Μεγάλης Βρετανίας προς την Ελλάδα για τη συμβολή της στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ο ναύαρχος Σερ Τζων Κάνιγκαμ δήλωσε στην τελετή παράδοσης πως εκτελεί διαταγή του Βασιλιά της Αγγλίας Γεωργίου, όπως παραδώσει την ημέρα του Αγίου Γεωργίου (23 Απριλίου), προστάτη των αγγλικών ενόπλων δυνάμεων, ένα αγγλικό σκάφος στην Ελλάδα.

Στο υποβρύχιο δόθηκε το όνομα ΔΕΛΦΙΝ, προς τιμήν του πρώτου ελληνικού υποβρυχίου, το οποίο είχε δράσει στους Βαλκανικούς Πολέμους. Η ονομασία δεν δόθηκε τυχαίως. Όπως το προπολεμικό ΔΕΛΦΙΝ υπήρξε το πρώτο υποβρύχιο που απέκτησε η Ελλάδα, έτσι και το ΔΕΛΦΙΝ ΙΙ ήταν το πρώτο μεταπολεμικό υποβρύχιο.

Οι Κάνιγκαμ και Βούλγαρης μαζί με τον Αντιβασιλέα Αρχιεπίσκοπο Δαμασκηνό παρακολούθησαν την τελετή παράδοσης επιβαίνοντες επί του θωρηκτού ΑΒΕΡΩΦ. Την εποχή εκείνη ο Άγγλος Στρατηγός Σκόμπι και ο Ναύαρχος Κάνιγκαμ παρακολουθούσαν στενά τα ελληνικά γεγονότα λόγω του εμφυλίου πολέμου. Στον Κάνιγκαμ μετά την τελετή παράδοσης του υποβρυχίου του επιδόθησαν διάσημα του Μεγαλόσταυρου του Τάγματος του Γεωργίου του Α’. Ο Αρχηγός του Στόλου Ναύαρχος Μεζιβύρης ανακοίνωσε στον Άγγλο Ναύαρχο τη συνέχιση του ναυτικού αγώνα του ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού στο μέτωπο του Ειρηνικού.

Με τη σειρά το ο Άγγλος ναύαρχος Σερ Κάνιγκαμ παρέθεσε την επομένη ημέρα γεύμα επί του αγγλικού πολεμικού ΑΙΑΣ, ενώ απέμεινε σε επίσημη τελετή παράσημα στις οικογένειες των θυμάτων του υποβρυχίου ΚΑΤΣΩΝΗΣ. Το απόγευμα της 24ης Απριλίου δόθηκε δεξίωση στο Βασιλικό Ναυτικό Όμιλο στην Καστέλλα.

BRITISH SUBMARINE FOR THE GREEK NAVY. APRIL 1945, ON BOARD THE GREEK CRUISER AVEROFF, PIRAEUS. DURING A CEREMONY HELD ON BOARD THE AVEROFF THE C IN C MEDITERRANEAN, ADMIRAL SIR JOHN CUNNINGHAM ON BEHALF OF THE BRITISH GOVERNMENT HANDED OVER HM SUBMARINE VENGEFUL TO THE GREEK NAVY. SHE WILL BEAR THE NAME DOLPHIN. (A 28503) Covering over the name VENGEFUL on board the submarine after the handing over ceremony. Copyright: © IWM. Original Source: http://www.iwm.org.uk/collections/item/object/205159855

Το νέο ΔΕΛΦΙΝ αποτέλεσε, μαζί με τα υποβρύχια ΑΡΓΟΝΑΥΤΗΣ, ΠΙΠΙΝΟΣ και ΤΡΙΑΙΝΑ, τον βασικό πυρήνα του ελληνικού στολίσκου υποβρυχίων κατά την πρώτη μεταπολεμική περίοδο.

Ως αγγλικό υποβρύχιο το VENGEFUL κατασκευάστηκε στα ναυπηγεία Vickers‑Armstrong, Barrow‑in‑Furness και ανήκε στην κατηγορία U‑class. Στην ίδια κατηγορία ανήκαν ακόμα 49 όμοια υποβρύχια, που σχεδιάστηκαν για επιχειρήσεις στη Μεσόγειο και τη Βόρεια Θάλασσα. Η κατηγορία αυτή εξελίχθηκε σε μία από τις πιο επιτυχημένες του πολέμου, χάρη στη δυνατότητα μαζικής παραγωγής, την ευκολία χειρισμού και την αξιοπιστία τους.

Το σκάφος είχε ναυπηγηθεί στην Αγγλία στις 20 Ιουλίου 1944 και παρέμεινε σε ελληνική υπηρεσία έως το 1957, οπότε και επιστράφηκε στο Βρετανικό Ναυτικό στο λιμάνι της Μάλτας.

Author

Ο Στέφανος Μίλεσης είναι συγγραφέας με εξειδίκευση στην επιχειρηματική ιστοριογραφία (MSc στην Διοίκηση Επιχειρήσεων). Από νωρίς καταπιάστηκε όμως και με τη μελέτη της αστικής ηθογραφίας και λαογραφίας, τις αστικές παραδόσεις, την τοπική και ναυτική ιστορία.